„Łąka – to coś pośredniego między uprawnem polem a zupełnie dzikim stepem. Człowiek kładzie w nią pewną pracę: zasiewa ją od czasu do czasu, nawozi, nawadnia lub osusza, a już w najgorszym razie kosi ją parę razy do roku, ale jednocześnie obok traw zasiewanych na niej umyślnie, rośnie tam także mnóstwo dzikich ziół. Są to wszystko gatunki znoszące dobrze koszenie i mające podziemne kłącza lub tęgie korzenie, w których przechowują się soki nie tylko przez zimę, ale i w czasie, kiedy kosa zniszczy zielone części nadziemne (…). Łąki (…) powstają na gruntach posiadających dostateczną ilość wilgoci i stanowią doskonałą spółkę roślin wzajemnie wspierających się i pomagających sobie”.
B. Dyakowski, Z naszej przyrody. Obrazy z życia zwierząt i roślin krajowych, Warszawa 1903, s. 253-254.
W dawnym krajobrazie gołębskim ważną rolę zajmowały łąki, które wchodziły w skład majątku starościńskiego oraz plebańskiego, a niektóre łąki należały do poddanych pracujących w tych majątkach.
Starą łąką, wzmiankowaną na początku XVII wieku, był Bociniec później notowany jako Bocieniec. Grunt ten znajdował się w pobliżu dzisiejszego jeziora Nury. Część tej łąki należała do starosty gołąbskieogo, a część do proboszcza, którzy zobowiązali się tak samo gospodarować tym terenem: „jeśli swoją część pan dzierżawca siec będzie y [pleban] siec także swoją łąkę ma. A gdzie by pan dzierżawca z jakiej przyczyny na pastwiska, to tam którego roku puścił, także i łąka tamta plebańska na pastwisko też pójdzie” (Archiwum Archidiecezjalne Lubelskie, Rep 60 IV B 63, [Inwentarz parafii Gołąb, s. 148]).
W 1781 roku do probostwa następujące łąki: przy polu Ostrówek, wspomniana Bociniec „ta ograniczona dawniej była wałem wkoło, który woda przymuliła i małe znaki jego zostały” oraz Bobrowiec „przytyka jednym końcem do łąk dworskich starościńskich, a drugim do jeziora Matyckiego”. Łąka Bobrowiec była położona w pobliżu dzisiejszego jeziora Borowiec, które dawniej nazywało się Bobrowiec i prawdopodobnie swoją nazwę miało od przymiotnika bobrowy (od zwierzęcia bóbr). Za niwą Łany znajdowały się łąki nazwane Doły, położona w starorzeczu Wisły. Między polami znajdowały się mniejsze łąki, np. łąka za polem zwanym Zamoście.
W tym czasie, z łąk proboszczowskich zbierano 25 wozów siana, bywało więcej, „lecz powódź z Wisły in 1770 roku piaskiem zasypała łąki” (AAL, Rep 60 A 105, s. 833, [wizytacja parafii Gołąb z 1781 roku]). Dawniej uzyskanie siania z łąk było niezwykle ważne dla gospodarzy utrzymujących bydło. W XVIII wieku w inwentarzu probostwa znalazły się następujące zwierzęta: 4 konie, 6 wołów roboczych, 5 krów, 13 sztuk trzody chlewnej, 6 gęsi, 7 kaczek, 6 indyczek, 2 indyki.
Bibliografia:
- Archiwum Archidiecezjalne Lubelskie (AAL), Rep 60 IV B 63, [Inwentarz parafii Gołąb].
- AAL, Rep 60 A 105, [wizytacja parafii Gołąb z 1781 roku].
- B. Dyakowski, Z naszej przyrody. Obrazy z życia zwierząt i roślin krajowych, Warszawa 1903.